Sprawozdawczość jako jedno z ważnych zadań księgowego
W związku z tym, że jednostki gospodarujące bardzo często prowadzą działalność handlową jednocześnie z działalnością produkcyjną, przeprowadzenia analizy kosztów działalności handlowej będzie możliwe w następujących wypadkach: jednostka prowadzi wyłącznie działalność handlową, jednostka prowadzi kilka rodzajów działalności, w tym działalność handlową, jednak w prowadzonej ewidencji księgowej wyodrębnia się koszty każdego typu działalności. Jeśli jednostka prowadzi kilka rodzajów działalności, koszty ewidencjonuje się zaś wyłącznie w układzie rodzajowym, nie będzie możliwe przeprowadzenie analizy kosztów w przekroju poszczególnych rodzajów działalności, w tym działalności handlowej.
Analiza może się wyłącznie ograniczyć do porównania kosztów rzeczywiście poniesionych z kosztami planowanymi lub poniesionymi w ubiegłym okresie. W analizie kosztów działalności handlowej księgowi posługują się z reguły dwoma miernikami: wielkością kosztów, wyrażoną w liczbach absolutnych, oraz miernikiem poziomu kosztów, wyrażonym procentowym stosunkiem kosztów do obrotu. Badaniem kosztów jest obejmowana nie tylko ogólna suma kosztów, ale również poszczególne ich rodzaje i struktura. Przed przystąpieniem do analizy kosztów należy sprawdzić, czy stawki i taryfy, które mają istotny wpływ na wysokość kosztów, oraz ceny towarów, nie zostały zmienione w stosunku do obowiązujących w okresie ustalania planu.